Nâfile namaz ile farz namaz arasındaki fark.

Nâfile namazların edâsı ile ancak, gölgelerden bir gölgenin yakınlığı ihsan edilir. Farz ibadetlerin edâsı ile de gölge şübhesi olmayan asla yakınlık ihsan edilir.

Ancak, farz ibadetlerin kemâle erdirilmesi için edâ edilen nâfile ibâdet de farza katılarak asla yakınlık bulmaya yardım eder (Bu nâfilelere; farzdan önce ve sonra kılınan sünnetler bir misâl olarak verilebilir).

Dolayısıyla farz ibâdetler, yönleri asla doğru olduğu ve asla baktığı için zaruri olarak halk âlemine münasiptir. Nâfile ibadetlerin yönü ise gölgeye dönük olduğundan, emir âlemine münasiptir.

[Halk âlemi: Aşamalı olarak yaratılan maddi ve mekânlı âlem. Boyutları olan, ölçülebilir âlem.

Emir âlemi: “Ol” emriyle var olan rûhânî ve mekânsız âlem.

İnsan, bu iki âlemin tamamından ibarettir. Halk âlemi, insanın sûreti ve zâhiridir. Emir âlemi ise insanın hakikati ve bâtınıdır.

Yani insan, emir âlemi ile halk âleminde olanı kendisinde toplamıştır. Halk alemi ile emir âleminde ne varsa, ziyâdesi ile insanda mevcuttur. O tek heyeti ile, halk ve emir âleminin birleşmesinden ortaya çıkmıştır. Bu birlik yapısı (heyet-i vahdaniye) insandan gayrı bir varlığa nasib olmamıştır. Bu pek hayret verici bir şeydir. O nedenle insan, eşi bulunmaz bir modeldir.]

Farz ibadetlerin hemen hepsi yakınlık getirmekte ise de lâkin onların en faziletlisi ve en kâmili namazdır. Her halde şu hadis-i şerifleri duymuşsunuzdur:

– «Namaz mü'minin mi'racıdır.»

– «Kulun, Rabbine en yakın olduğu vakit, namazdadır.»

[(İrşâd için) geriye dönmüş olan velî, mü’minin mi’râcı olan namâz esnâsında tüm latîfeleri ile Allahu Teâlâ’ya özel bir yöneliş ile yönelir ve bu has yönelme namâz bitinceye kadar devâm eder. Namâzdan sonra, yine bütün varlığıyla insanlara geri döner. Lâkin farz ve sünnetleri edâ ederken, altı latîfe Allahu Teâlâ’ya yönelirken, nâfile namâz esnâsında sadece latîfelerin en latîfi olan hâfi yönelmiş olur.

Latifeler: Kalb, rûh, sır, hâfî, ahfâ ve nefs. (Mebde’ ve Me’ad)]