Divân-ı Hâzık - 110

Mezemmetle zebâna düşmeni tab'-ı kirâm almaz

1. Mezemmetle zebâna düşmeni tab'-ı kirâm almaz
İhâle etmeden mevlâya öcün intikam almaz

2. Dahi gül-lebli mel-cehresi lebrîz-i nûr-aster
Gönül her kime sâkînin elinden deste câm almaz

3. O mest-i nâz-ı mağrûr eylemiştir bâde-i nakhut
Duçâr olersede selâm u vermez selâm almaz

4. Sehûletle cihânda kimse her-gîz nâm-dâr olmaz
Nigînin şerha şerha olmedikçe cism-i nâm almaz

5. Füzûn-ter cezbeden renk-i cemâl çarh-ı hâlemdir
Metâ'-ı şiveyi hâssân alur ânı avâm almaz

6. Ne hâcet çeşm u ebrûye yakar dünyâyı istıgnâ
O fitne-cûy-ı dest-i taze şemşîr-i sihem almaz

7. Nev-tîrkâm hevesde dûd-ı 'anber gibi kâküller
Pür-olmuştur dımâgım nekhet-i dîger meşâm almaz

8. O tûtî-i edânur sâ-nime durûg-âmîz-i keftâre
Rakîb-i şâm-zâgı vermez tîg-ı gamze şâm almaz

9. Murâdı terk-i matlupdur tenüz eylez kam-e
Safın zann etme erbâb-ı sühan dünyâda kâm almaz

10. Gerekmez ma'nî yoğsa tıpkı elfâza baksınlar
Bu bâzâr-ı sühândır bunda kimse ihtişâm almaz

11. Hat-dârân nazma pehtede lazımdır sühan Hâzık
Resîde olmadıkça meyveyi bir kimse hâm almaz

1. Cömert ve asil tabiatlı kişiler (tab'-ı kirâm), düşmanlarını dillerine dolayıp çekiştirmezler (mezemmetle anmazlar);
Öcünü Allah'a havale etmeden kimseden intikam almazlar.

2. Gül dudaklı, ay yüzlü olan o sevgili nûr ile doludur;
(Bu yüzden) gönül, sâkînin elinden her kimseden kadeh (deste câm) almaz.

3. O mest-i nâz-ı mağrur güzel, kibir şarabıyla sarhoş olmuştur;
Öyle ki rast gelirse selam bile vermez, selam da almaz.

4. Dünyada kimse kolaylıkla asla ünlü (nâm-dâr) olmaz;
Yüzük taşı (nigîn) parça parça yontulmadıkça (şerha şerha olmadıkça) nâm (isim) kazanmaz.

5. Felek tabakasının (çerh-i hâlemin) cemal rengi, celbetme gücünden ötürü daha da fazladır;
(Bu) cazibe ve işve malını ancak seçkinler (hâssân) alır, avam almaz.

6. Göz ve kaşa ne hacet? (Sevgilinin) tok gözlülüğü (istıgnâsı) dünyayı yakar;
O fitne arayan, eline taze kılıç ve ok (sihem) almaz (güzelliği zaten yeterlidir).

7. Amber dumanı gibi olan o kâküller, hevesde yeni ok atan gibidir;
(O kokuyla) damağım öylesine dolmuştur ki, artık meşâm (burun) başka bir koku almaz.

8. O edalı tûtî (papağan) gibi güzelin yalan sözlerine karşılık;
Şam kargası gibi olan rakip, gamze kılıcını alamaz, akşamı (şâmı) bulamaz.

9. (Aşığın) muradı matlubunu terk etmektir, nefsine uyup kam almaz;
Sanma ki söz erbabı (şairler) dünyada (böylece) muradına erer, kâm almaz.

10. Eğer mana (anlam) gerekmezse, boş sözlerin lafızlarına baksınlar;
Burası şiir pazarıdır (bâzâr-ı sühan), burada kimse ihtişam ve kıymet bilmez.

11. Ey Hâzık! Şiir nazmetmekte usta olanlara (pehtede olanlara) olgun söz lâzımdır;
(Zira) olgunlaşmadıkça (resîde olmadıkça) hiç kimse ham meyveyi almaz.

بسم الله الرحمن الرحيم

١- مذمتله زبانه دشمنی طبع كرام آلمز
حاله ایتدن مولایه اوزکه انغام آلمز

٢- دخی گل لبلری مل چهره‌سی لبریز نوراستر
کوکل هرد کمه ساقیك الندن دسته جام آلمز

٣- او منت نازی مغرور ایلشدر باده‌ء نخوت
دوچار اولسرده سلام و برمن سلام آلمز

٤- سهولتله جهانده كيمسه هر كز نامدار اولماز
نكینك شرحه شرحه اولمدقجه جسمی نام آلمز

٥- فزونتر جذبه‌دن رنگ جمال چرخ حالمدر
متاع شیوه‌یی خاصان آلور آنی عوام آلمز

٦- نه حاجت چشم و ابرویه یقر دنیایی استغنا
او فتنه جوی دست تازه شمشیر سهام آلمز

٧- نوتركام هوسده دود عنبر کبی کاکللر
پراولمشدر دماغْم نکهت دیگر مشام آلمز

٨- او طوطی‌الدانور صانمه دروغ‌آمیز گفتاره
رقیبا شام زاغی ویرمه تیغ غمزه شام آلمز

٩- مرادی ترک مطلبدر تنزل ایتمز كامه‌
صفن ظن ایتمه ارباب سخن دنیاده كام آلمز

١٠- گرکدر معنی یوخسه طمطراق الفاظه بقمزلر
بو بازار سخندر بونده كيمسه احتشام آلمز

١١- خریداران نظم‌ه پخته‌ده لازمدر سخن حاذق
رسیده اولمدقجه میوه‌یی بر كیمسه خام آلمز

Laleler