30-
ÖLÜM NEDİR?
Sorulsa ki, bu ölüm
ve yaşam yaratılmış mıdır? Evet, İkisi de canavar suretinde yaratılmıştır.
Nitekim, Hak Teâlâ kelâm-ı kadiminde buyurur: (ÖLÜMÜ VE DİRİLİĞİ BEN
YARATTIM.) Fakat, yukarıda da belirtilmeye çalışıldığı gibi, bu ölüm denilen
şey, gayet büyük bir şeydir. O kadar büyüktür ki, bütün yaratılmışlardan
büyüktür, heybetlidir. Onu kim görürse, görür görmez ölür. Ölümden,
söylenebilecek kadarını söyleyeyim ki, ölümü hatırlayınca nasıl büyük ve
heybetli bir şey olduğunu da bil ve düşün ve nefsini onunla korkut. Bunun
için de kulağını biraz benden yana tut ki, haber vereceğim mesele ÖLÜM dür.
Ey Aziz: Hak Teâlâ, bu ölümü gayet büyük yarattı. O kadar ki, bütün insanlar
sayısınca, yeryüzünde bulunan bütün canavarlar sayısınca, ay, güneş ve bütün
yıldızlar sayısınca ölüme baş verdi. O başların her birinde ikişer göz, ağız
ve kulaklar vardır ve bütün yaratılmışlar gibi elleri vardır. Bu heybet ve
heyet içinde gayet ulu olur.
Hak Teâlâ, ölümü bütün yaratılmışlardan önce yarattı. Bedenlerden dört bin
yıl önce de ruhları yarattı. Nitekim, Resûl-ü zişân da böyle buyurmaktadır:
Allahu Teâlâ, ruhları cesetlerden dört bin yıl Ruhlardan dört bin yıl önce
de yaratılmışların rızıklarını yarattı. Rızıklardan üç bin yıl önce de ölümü
yarattı.
Ölüm, bütün ağızları ve dilleriyle bir kere bağırıp gürleyince, bu sesten
bütün melekler sersemlediler ve korkuya düştüler. Nihayet, melekler niyaz
eylediler:
– Yâ Rab! Bu gürültü ne gürültüdür ki hepimizi korkuya düşürdü ve
tesbihimizi unutturdu.
Hak Teâlâ buyurdu:
– Bu gürültüyü koparan ölümdür. Yerde ve gökte ne ki varsa, bu ölüm hepsini
fâni eylese gerektir:
“Her nefis, ölümü tadıcıdır.” Âli
İmran suresi: 185 Melekler yalvardılar:
– İlâhi! Ne olaydı biz onu göreydik.
Hak Teâlâ buyurdu:
– Hazır olun, şimdi görürsünüz. Sonra, ölüme emretti:
– Ey ölüm. Bütün kanatlarını aç ve ağzınla gürle!
Ölüm, derhal harekete geçti ve uçtu ve meleklere kendisini gösterdi.
Melekler, bu heybet ve azamette ölümü görüp, gürlemesini işitince her biri
olduğu yerde baygın düştü. Bir yıl kadar baygın yattıktan sonra kendilerine
geldiler ve dua ettiler; İlâhi! Bu ölümden büyük ve heybetli bir şey
yarattın mı?
Hak Teâlâ buyurdu:
– Bütün mahlûkatım arasında, bundan büyük kimse yaratmadım.
Sonra, yine Hak Teâlâ’nın emriyle ölüm vardı ve yerinde sâkin oldu. Hak
Teâlâ, Melek-ül-mevte buyurdu:
– Ya Azrail! Var sen ölümün, üzerine müekkel (vekil) ol. Ne zaman ki
kullarımın canını almayı sana emredersem, çek ölümü onun üzerine götür ki,
ölümle fâni olsun ve ölümün tadını tatsın.
– Ey ölüm, dedi. Hak Teâlâ, beni sana gönderdi. Hakkın kullarının canlarını
alacağım zaman, seni o kimsenin üzerine götüreceğim, sen de bana itaat
edeceksin.
Ölüm, kendisine cevap verdi:
– Hoş geldin, ben de sana Allahu Teâlâ’nın emriyle itaat ederim ama seni de
Cebrail’i de İsrafil’i de Mikail’i de ve bütün gök halkını da öldürsem
gerektir.
Bu suretle Azrail aleyhisselâma tâbi oldu. Azrail aleyhisselâm da ölümü
Allahu Teâlâ’nın buyurduğu yere götürür, hem kimin eceli gelirse ölümü
görür, fâni olur, toprağa karışarak toprak olur. Evet, bu ölümün vasfı
kaleme gelmez. Bu kadar söylediklerimiz kifayet eder. Maksat, nefse ölümün
heybetini bildirmek ve bir korku hâsıl etmektir. Nefsi, dünyadan iğrendirip
tiksindirmektir. Âhiret amelleriyle meşgul olmasını temin etmektir. Onun
için, bu kadarı yeter.
Fakat, şunu da haber verelim ki, ölümü de Hak Teâlâ hazretlerinin emriyle,
Yahya peygamber aleyhisselâm cennet ile cehennem arasında boğazlasa
gerektir.
Ölümün vasfını öğrenmek istersen, ölülere sor ki, sana haber versinler. Şu
ölmeden önce ölen kimseler var ya, onlar ölümle buluştular ve: Kanaat
kuşağını kuşanıp, dünyanın bütün lezzetlerinden el çekerek ölmeden önce
ölmüşlerdir. Onlar, fakir ve sabırlıdırlar. Bu konuda da söylenecek söz
çoktur, inşa’allahu Teâlâ şimdi işitirsin.
KİŞİNİN ÖLÜMDEN SONRA
BAŞINA GELECEKLER
Şimdi de bir kişi öldükten sonra başına neler gelir, onu söyleyelim. Öleni,
yıkamak üzere teneşire yatırınca, kabre götürünce sual ve cevaplar vardır,
sonra kabir azabı vardır, kabirde münker- nekirin suâli ve cevabı vardır.
Bunlar, ölümden sonraki büyük geçitlerdir. Daha sonra, toprak altında
çürüyüp toprak oluncaya kadar nice azaplar vardır. Ondan sonra, kabirden
kalkıp arasat meydanına hesap vermeye gitmek vardır. Bunlar da büyük
geçitlerdir. Kabirden, insan suretinde mi, yoksa hayvan suretinde mi
kalkacaktır? Arasat’ta bin bir ayak bir ayak üzere olacak, gözlerden yaşlar
seller gibi boşanacak, ciğerler püryan olacak günler vardır. Allahu Teâlâ,
kadı olup sorular ve hesaplar yapılacak, Hak Teâlâ’nın adlî terazisi
kurulacak, ameller tartılacak, boynuzsuz koyun boynuzludan hakkını alacak,
kuvvetli karınca zayıf karıncayı ısırdığından dolayı sorulacaktır. Hak
Teâlâ, adaleti ile her zayıfın hakkını her kuvvetliden alacaktır. Bütün
bunlar mahşer günü olacaktır.
Demek ki, en büyük geçit mahşer günüdür.
Hz. Ali kerremallahu vechehu ve radıyallahu anh buyurur ki:
– Hak Teâlâ hazretlerinin, adaleti mahşer günü öylesine tecelli edecektir
ki, sonbaharda ağaçlardan dökülen yapraklardan altta kalanlara üstlerine
dökülenleri altlarına almalarını irade buyuracak ve o yaprak diğerinin
üstünde ne kadar müddet bulunmuşsa, altta kalan da üsttekinin üzerinde o
kadar müddet bulunacaktır.
Ey aziz:
Ölümü düşünen, bütün bunları da düşünmelidir. Ölümden sonra başına
geleceklerin bir kısmını anlattım, bir daha tafsilâtı ile anlatayım ve seni
âyet-i kerime ve Hadis-i şeriflerle inandırayım. Olur ki, nefsin insafa
gelir ve bir gün bu fakire dua edersin.
Bilmiş ol ki, bir kişiyi ki öldükten sonra kabrine götürür ve gömerler. İşte
o kabir denilen yer ya cennet bahçelerinden bir bahçe veya cehennem
çukurlarından bir çukurdur. Nitekim, Resûl-ü ekrem sallallahu Teâlâ aleyhi
ve sellem efendimiz buyurmuşlardır:
“Kabir, ya cennet bahçelerinden bir bahçe veya cehennem çukurlarından bir
çukurdur.”
Aziz: Kabir, bir karanlık, yalnızlık ve nedamet evidir ama nedamet ve mihnet
ona girmekle değildir. Kabirde olacak işler, kişi suda boğulmuş, ateşte
yanmış dahi olsa, hatta yerle gök arasında muallâkta bulunsa mutlaka yine
başına gelecektir.
Şu var ki, imân ile giden müminler, kabir azabı görmeyecekler dir,
denilmiştir.