"Bu mektup, Hakim Abdülvehhâb’a yazılmıştır. Allah adamlarının yanına giden kimsenin kendini boş bulundurması lazımdır. Böylece dolu olarak döner. Her şeyden önce itikadı düzeltmek lazım olduğu bildirilmektedir:

İki kere buraya kadar yoruldunuz. İkisinde de çabuk kalktınız; sohbetin haklarından birkaçını yerine getirmeye vakit olmadı. Müslümanların bir araya gelmesi ya istifade etmek veya fayda vermek içindir; bu ikisinden biri bulunmayan topluluğun hiç kıymeti yoktur. Din büyüklerinin yanına boş olarak gelmelidir ki dolmuş olarak dönülebilsin. Onların acıması ve ihsanda bulunması için boş olduğunu bildirmek lazımdır. Böylece feyz ve ihsan yolu açılır. Dolu gelmek, daha doldurarak dönmek iyi olmaz. Çok dolmak, doyduktan sonra daha almak hastalıktan başka bir şey yapmaz. İhtiyaçsızlık azgınlığa sebep olur.

Hâce Nakşibend (kaddesallahü sirreh) hazretleri buyurdu ki: "Önce hastanın yalvarması lazımdır. Sonra gönlü kırık olan ona teveccüh eder." Görülüyor ki teveccühe, ihsana kavuşmak için yalvarmak lazımdır. Böyle olmakla beraber, ilim öğrenmekte olan bir talip gelip size göndermek için mektup isteyince, onun böyle gelmesini bir hak sayarak bu hakkı ödemek lazım olduğunu düşündüm. Geçmişteki haklarınızı ve şimdiki hakkı karşılamak için vakit ve hâle göre birkaç kelime yazarak gönderiyorum. Her şeyin doğrusunu Allahü teâlâ bildirir. Herkesi doğru yola kavuşturan ancak O'dur.

Ey mesut kardeşim! Bize ve size her şeyden önce lazım olan; itikadı Kitap'a ve Sünnet'e uygun olarak düzeltmektir. Doğru yolun âlimlerinin Kur’ân-ı Kerîm’den ve hadis-i şeriflerden anladıklarına ve bildirdiklerine uygun olarak itikad etmek lazımdır. Çünkü Kitap'tan ve Sünnet'ten bizim ve sizin anladıklarımızın hiç kıymeti yoktur; Ehl-i Sünnet âlimlerinin anladıklarına uymak lazımdır. Bizim anladıklarımız Ehl-i Sünnet âlimlerinin anladıklarına uymuyor ise hiç kıymeti olmaz. Çünkü her bid'at sahibi ve doğru yoldan kayarak dalalete düşenler; sapık bilgilerini ve bozuk işlerini Kur’ân-ı Kerîm’den ve hadis-i şeriflerden çıkardıklarını söylemektedirler. Bu sözleri çok yanlış ve haksızdır.

İkinci olarak hepimize lazım olan şey; ahkâm-ı İslamiyet'i yani helali, haramı, farzı ve vacibi öğrenmektir.

Üçüncü olarak hepimize lazım olan şey; bütün işlerimizi öğrendiklerimize uygun yapmaktır. Dördüncüsü; kalbin tasfiyesi ve nefsin tezkiyesidir ki bu ikisi tasavvuf büyüklerine mahsustur.

İtikadı düzeltmeden önce ahkâm-ı İslamiyet'i öğrenmenin hiç faydası olmaz. Bu ikisi birlikte düzelmedikçe de ibadetlerin faydası olmaz. Bu üçü birlikte yapılmadıkça tezkiye ve tasfiye hiç yapılamaz. Bu dört temel vazife, yardımcıları ve tamamlayıcıları ile birlikte yapılmalıdır. Mesela farzlar, sünnetleri ile birlikte yapılmalıdır. Bunlardan biri yapılmadıkça geriye kalan her şey lüzumsuzdur ve faydasızdır; böyle lüzumsuz şeylere "malayani" denir. Hadis-i şerifte: "Bir kimsenin Müslümanlığının güzelliği, malayaniden kaçması ve lüzumlu şeyleri yapması ile anlaşılır" buyuruldu. Doğru yolda olanlara ve Muhammed Mustafânın izinde yürüyenlere selâm olsun!

Abdulkadir Akçiçek Tercümesi