"Bu mektup, Şeyh Abdülhadi Bedevânî’ye yazılmıştır. Uzlete çekilirken, Müslümanların haklarını gözetmeyi elden bırakmamak lazım olduğu bildirilmektedir:

Allahü teâlâya hamd olsun! Sevgili Peygamberine, Âline ve Ashabına salâtüselâm olsun ve doğru yolda olanlara dualar olsun!

Kıymetli kardeşimin güzel mektubu geldi, bizleri çok sevindirdi. Allahü teâlâya hamd ve şükür olsun ki ayrılık günlerinin uzaması, muhabbeti ve ihlası sarsmamış. Bununla beraber buraya gelseydiniz daha iyi olurdu. (El hayru fî mâ sana’ Allahü teâlâ!) yani “Allahü teâlânın yaptığında hayır vardır.” İnsanlar arasından ayrılmak, uzlet etmek istiyorsunuz. Evet uzlet, Sıddıkların aradığı şeydir. Mübarek olsun! Uzleti isteyiniz! Bir köşeye çekiliniz! Fakat Müslümanların haklarını gözetmeyi elden kaçırmayınız!

Resulullah “s.a.v.”: (Müslümanın, Müslüman üzerinde beş hakkı vardır: Selamına cevap vermek, hastalığında dolaşmak, cenazesinde bulunmak, davetine gitmek ve aksırdığı zaman Elhamdülillah deyince, Yerhamükallah demek) buyurdu. [Bu hadis-i şerifi Ebû Hüreyre “radıyallahü anh” haber vermiştir. (Buhârî)de ve (Müslim)de yazılıdır.] Fakat davet ettiği zaman gitmek için şartlar vardır. (İhyâü’l-ulûm) kitabında buyuruyor ki: “Çağıranın yemeği şüpheli ise veya İslamiyet’in yasak ettiği şey, mesela ipek sofra örtüsü, gümüş kap ve tavanda, duvarda canlı resmi varsa veya çalgı çalınıyorsa, oyun, kumar gibi şeyler varsa o çağrılan yere gidilmez.” [Bu yasaklar, (Kimyâ-i Saadet) kitabında da yazılıdır]. Böyle yasaklar bulunan yemeğe gitmek haram veya mekruh olur. Çağıran kimse zalim ise veya Ehl-i sünnet değil ise, fasık ise, kötülük yapan ise veya övünmek için, gösteriş için çağırıyorsa gitmek caiz olmaz. (Şir’atü’l-İslâm) kitabında diyor ki: “Riya olarak çağırılan yemeğe gitmemelidir!” (Muhît) kitabında diyor ki: “Oyun, şarkı, gıybet etmek bulunan ve içki içilen yemeğe oturulmaz.” (Metâlibü’l-mü’minîn) kitabında da böyle yazılıdır. Bu yasaklardan hiçbiri bulunmayan davete gitmek lazımdır. Bu zamanda, bu yasakların bulunmaması güç oldu. Bundan başka:

Yabancıdan uzlet et, dosttan değil!

Talebe kardeşleri ile sohbet etmek, bu yolun sünnet-i müekkedesidir. Hace Bahaeddin Buhârî “k.s.” hazretleri buyurdu ki: “Bizim yolumuzun temeli sohbettir!” Uzlette şöhret vardır, şöhret de afettir. Sohbet buyurulması, talebe kardeşleri ile birlikte olmaktır. Başkaları ile sohbet edilmez. Çünkü birbirinden fani olmak yani başkalarını unutmak, sohbetin şartıdır. Bu da uygun arkadaşla olabilir.

Hasta yoklamak sünnettir. Hastanın bakıcısı varsa, ona bakıyorsa başkalarının dolaşması sünnet olur. Bakacak kimsesi yoksa dolaşmak vacip olur. (Mişkât) kitabının haşiyesinde böyle yazılıdır. Cenazede hazır olmalıdır; hiç olmazsa birkaç adım birlikte gitmelidir. Böylece meyyitin hakkı ödenmiş olur.

Cuma namazına ve her gün beş vakit namaz için cemaate ve bayram namazlarına gitmek İslam’ın zaruri emirleridir. Her hâlde gitmek lazımdır. Bunlardan sonra kalan vakitleri yalnız geçirebilirsiniz. Fakat önce doğru bir niyet lazımdır. Dünya çıkarlarından bir şeyi düşünerek uzleti kirletmemelidir. Allahü teâlâyı zikir için kalbi toparlamaktan ve dünyanın bitmez tükenmez işlerinden uzaklaşmaktan başka bir şey düşünmemelidir. Niyetin doğru olmasına çok dikkat etmelidir. Niyetin içinde nefsin bir arzusu gizlenmiş olmamasına dikkat etmelidir. Niyetin doğru olması için Allahü teâlâya yalvarmalıdır. Böylece tam niyet yapılabilir. Yedi kere istihare yapmalı, doğru niyet ile uzlet eylemelidir. Böyle olunca çok faydası umulur. Buluştuğumuz zaman daha çok anlatırım.

Vesselam.

Abdulkadir Akçiçek Tercümesi